برای مشاهده نتایج کلید Enter و برای خروج کلید Esc را بفشارید.

مزایای گوش دادن به موسیقی دوگوشی (آهنگ‌های باینورال) بر سلامت روان

موسیقی دوگوشی چیست؟ وقتی دو آهنگ مختلف را از هر یک از گوش‌های خود می‌شنوید – آهنگ‌هایی که اختلاف فرکانس مختصری دارند – مغز شما هر کدام از موسیقی‌ها در فرکانس مرتبط به آن پردازش می‌کند. به این حالت ضربان‌های دوگوشی (موسیقی دوگوشی binaural beats) گفته می‌شود.

مثال زیر را در نظر بگیرید:

فرض کنید در گوش چپ خود موسیقی با فرکانس ۱۳۲ هرتز می‌شنوید و در گوش راست شما آهنگی با فرکانس ۱۲۱ هرتز پخش می‌شود. اما مغز شما کم‌کم خود را با این اختلاف فرکانس (۱۱ هرتز) همگام می‌کند. نتیجه این می‌شود که شما به جای شنیدن دو موسیقی مختلف، موسیقی با فرکانس ۱۱ هرتز را می‌شنوید.

نحوه عملکرد موسیقی باینورال دوگوشی binaural beats

آهنگ‌های دوگوشی در واقع نوعی توهم شنوایی به حساب می‌آیند. برای موثر واقع‌شدن موسیقی دوگوشی، فرکانس هر دو موسیقی پخش‌شده در گوش‌ها باید کمتر از ۱۰۰۰ هرتز باشد و اختلاف فرکانس موسیقی پخش‌شده نباید بیش از ۳۰ هرتز باشد. همچنین لازم است که این دو موسیقی به شکل جداگانه از طریق هر یک از گوش‌ها شنیده شود. کاربرد آهنگ‌های دوگوشی ابتدا در موسیقی و برای تنظیم سازهایی مثل پیانو و ارگ مورداستفاده قرار می‌گرفت. در سال‌های اخیر تاثیر آهنگ‌های دوگوشی بر سلامت روان موردبررسی قرار گرفته است.

مزایای موسیقی / آهنگ‌های دوگوشی برای سلامت روان:

ادعا می‌شود که آهنگ‌های دوگوشی باعث ایجاد همان حالت ذهنی می‌شود که در حالت مدیتیشن به افراد دست می‌دهد با این تفاوت که نتایج خیلی سریع‌تر ظهور می‌کند. گفته می‌شود که تاثیر آهنگ‌های دوگوشی شامل موارد زیر است:

  • کاهش اضطراب
  • کاهش استرس
  • افزایش تمرکز و توجه
  • افزایش آرامش
  • تقویت روحیه مثبت نگری
  • ارتقاء خلاقیت
  • کمک به مدیریت درد

مدیتیشن نوعی تمرین برای آرام کردن ذهن و کاهش تعداد افکاری است که به شکل تصادفی به ذهن ما خطور می‌کند. ثابت شده است که تمرین مرتب مدیتیشن باعث کاهش اضطراب و استرس، کند شدن سرعت پیری مغزی و از دست دادن حافظه، بهبود سلامت روان و افزایش مدت‌زمان تمرکز می‌شود. تمرین مرتب مدیتیشن برای خیلی از افراد در جامعه مدرن سخت است و لذا افراد دنبال تکنولوژی هستند تا کمکشان کند.

به گفته محققان استفاده از آهنگ‌های دوگوشی در بازه فرکانسی بین ۱ تا ۳۰ هرتز باعث ایجاد همان الگوهای ذهنی می‌شود که در طی مدیتیشن تولید می‌شود. هنگامی که شما به یک موسیقی با فرکانس خاصی گوشی می‌دهید، امواج مغزی شما با آن فرکانس هماهنگ می‌شود. طبق ادعای نظریه مطرح‌شده، آهنگ‌های دوگوشی می‌تواند به تولید همان فرکانس‌هایی منتهی شود که در مغز و در حین انجام تمرین مدیتیشن تجربه می‌کنید. این نوع استفاده از آهنگ‌های دوگوشی را گاها «تکنولوژی ورود امواج مغزی» نامیده می‌شود.

چگونه از موسیقی دوگوشی برای تغییر امواج مغزی استفاده کنیم؟

تمام آنچه برای تجربه آهنگ دوگوشی لازم دارید یک جفت هدفون است. شما می‌توانید به راحتی و از طریق منابع آنلاین مختلف به فایل‌های صوتی دوگوشی دسترسی پیدا کنید. دقت کنید که در جستجوی‌های اینترنتی برای پیدا کردن این فایل‌های صوتی، فرکانس موسیقی باید کمتر از ۱۰۰۰ هرتز باشد و اختلاف دو آهنگ گوشی نباید بیشتر از ۳۰ فرکانس باشد.

قبل از اینکه دست‌به‌کار شوید اول تصمیم بگیرید که چه حالتی مناسب وضعیت شماست؟ به‌طورکلی موارد زیر را در نظر بگیرد:

  1. ضربان موسیقی دوگوشی در محدوده دلتا (۱ تا ۴ هرتز) مرتبط با حالت خواب عمیق و ریلکسیشن است.
  2. ضربان موسیقی دوگوشی در محدوده تتا (۴ تا ۸ هرتز) مرتبط با خواب مرحله REM، کاهش استرس، ریلکسیشن و نیز حالت مراقبه و خلاقیت است.
  3. ضربان موسیقی دوگوشی در محدوده تتا (۸ تا ۱۳ هرتز) مرتبط با ریلکسیشن، تقویت نگرش مثبت و کاهش اضطراب است.
  4. ضربان موسیقی دوگوشی در محدوده بتا (۱۴ تا ۳۰ هرتز) مرتبط با تمرکز، هشیاری، حل مسئله و تقویت حافظه است.

مکانی راحت و عاری از حواس‌پرتی پیدا کنید. تنها کاری که باید بکنید این است که روزانه حداقل به مدت ۳۰ دقیقه هدفون‌ها را در گوش خود قرار دهید و آنقدر به موسیقی دوگوشی گوش دهید که مطمئن شوید ریتم موسیقی به مغزتان وارد شود (مغزتان همگام شود).

باید خودتان تجربه کنید و متوجه شوید که چه مدت‌زمان گوش دادن به این موسیقی‌ها می‌تواند حال شما را بهبود دهید. مثلا اگر اضطراب و استرس شدیدی دارید، ممکن است لازم باشد تا ۴ ساعت یا بیشتر به موسیقی دوگوشی گوش دهید. به یاد داشته باشید که برای استفاده کردن از این روش باید از هدفون استفاده کنید. شاید دوست داشته باشید که در این مدت چشمانتان را ببندید.

چگونه از موسیقی دوگوشی برای تغییر امواج مغزی استفاده کنیم؟

آیا تحقیقات مزایای موسیقی باینورال را تایید می‌کنند؟

اگر چه اغلب تحقیقات انجام شده در این راستا کوچک هستند، اما چندین تحقیق جامع وجود دارد که نشان می‌دهد، این توهم شنوایی بر سلامتی تاثیر مثبت دارد و به خصوص اضطراب، خلق‌وخو و کارایی افراد را بهبود می‌دهد.

یک مطالعه که شامل ۲۹ شرکت‌کننده بود، نشان داد که گوش کردن به آهنگ‌های دوگوشی در بازه محدوده بتا (۱۶ و ۲۴ هرتز) باعث افزایش کارایی آن‌ها و نیز کاهش خلق‌وخوی منفی داوطلبان شد.

یک مطالعه دیگر که شامل ۱۰۰ نفر مریض که قرار بود جراحی شوند، نشان داد که استفاده از موسیقی دوگوشی قبل از جراحی باعث کاهش قابل‌توجه اضطراب افراد شد.

در یک مطالعه دیگر از ۸ فرد بالغ خواسته شد تا به مدت ۶۰ روز به موسیقی دوگوشی در محدوده دلتا (۱ تا ۴ هرتز) گوش دهند. نتایج این آزمایش نیز نشان داد که اضطراب این افراد به شدت کاهش پیدا کرده و کیفیت زندگی‌شان بسیار بالاتر رفته است.

همچنین در یک مطالعه جامع که اخیرا بر روی ۲۹۱ مریض اورژانسی بیمارستان انجام گرفت نشان داد که اضطراب مریض‌هایی که به موسیقی‌های دوگوشی نشان دادند به شکل قابل‌ملاحظه‌ای کاهش پیدا کرد.

آیا گوش دادن به موسیقی دوگوشی عوارض جانبی دارد؟

گوش دادن به موسیقی دوگوشی هیچ‌گونه عوارض ندارد اما مراقب باشید که صدای هدفون شما بالا نباشد. اصولا گوش دادن به موسیقی با صدای ۸۵ دسی‌بل، در طول زمان می‌تواند باعث کاهش شنوایی شود. این سطح از بلندی صدا تقریبا معادل صدای ترافیک سنگین است.

تنها مسئله این است که اگر فردی مبتلا به صرع باشد، قبل از امتحان این روش باید با پزشک خود مشورت کند. مطالعات بیشتری برای پیدا کردن عوارض جانبی احتمالی دیگر لازم است.

مزایای binaural beats

به نظر می‌رسد که با توجه به مطالعات انسانی انجام گرفته، ادعای مطرح‌شده مبنی بر مزایای سلامتی گوش دادن به موسیقی دوگوشی برای کاهش اضطراب، استرس و حالت روحی منفی واقعی است. تحقیقات نشان داده‌اند که گوش دادن روزانه به موسیقی‌های دوگوشی بر موارد زیر تاثیر مثبت می‌گذارد:

  • اضطراب
  • حافظه
  • خلق‌وخو
  • خلاقیت
  • توجه

اینکه در تمرین مدیتیشن استاد شوید کار ساده‌ای نیست. شاید استفاده از موسیقی دوگوشی برای هر کسی کارا نباشد و اصولا به عنوان یک روش درمان برای بیماری خاص در نظر گرفته نمی‌شود. بااین‌حال، این روش راه‌کار عالی برای افرادی است که علاقمند به ریلکسیشن و تجربه خواب آرام و یا ورود به حالت مراقبه هستند.

 

منبع: هلس‌لاین